Poradnik
Jak zamocować budkę, żeby nie spadła
Cztery gwoździe, dwa u góry i dwa na dole. Z każdej pary jeden wbity do końca, drugi zostawiony odstający na 2–3 cm — na przyrost drzewa. Wkręty i śruby do drzewa się nie nadają.
Budka, która spada we wrześniu, kosztuje deskę. Budka, która spada w maju, kosztuje lęg. Dlatego mocowanie jest w tej robocie ważniejsze od stolarki — źle zbita skrzynka przecieka i to widać przy pierwszej kontroli, źle przybita trzyma się do pierwszej wichury i nikt tego nie sprawdza.
Mikusek pisze o tym wprost: niedopuszczalne jest, żeby budka spadła wraz z lęgiem. Poza dobrym umocowaniem potrzebna jest stała kontrola, naprawa, a w końcu zdejmowanie zużytych konstrukcji.
Mocowanie krok po kroku
-
Nawierć listwę przed wyjściem w teren
Otwory w listwie mocującej wierci się w warsztacie, nie na drabinie. Bez tego listwa pęka przy wbijaniu, a pęknięta trzyma budkę do pierwszego mrozu.
-
Weź gwoździe, nie wkręty
Do drzewa gwoździe są najprostsze i najtrwalsze. Wkręty i śruby nadają się wyłącznie do podstaw sztucznych: murków oporowych, słupów, ścian budynków.
-
Wbij cztery: dwa u góry, dwa na dole
Z każdej pary jeden wbijasz do końca, drugi zostawiasz odstający na 2–3 cm. Ten odstający jest zapasem na przyrost drzewa na grubość — bez niego pień po kilku latach rozpycha mocowanie albo wciąga listwę pod korę.
-
Powieś tam, gdzie wrócisz bez drabiny
Wysokość musi umożliwiać późniejszą kontrolę. Jeśli wiesz, że przy kontroli nie będziesz miał drabiny, wybierz drzewo silnie ugałęzione albo miejsce, do którego dojdziesz z ziemi.
-
Wyżej tam, gdzie chodzą ludzie
W miejscu intensywnie penetrowanym przez ludzi budkę wiesza się wyżej. Bywa jednak odwrotnie: skrzynka wisząca wysoko jest czasem widoczna z daleka, a ta nisko, w gęstym podroście — nie.
-
Idź w dwie osoby
Nie tylko szybciej. Jedna osoba trzyma drabinę, druga budkę — i to jest cały powód, dla którego Mikusek pisze o tym osobno.
Częste pytania
Czy można przywiązać budkę zamiast przybijać?
Mikusek podaje gwoździe jako sposób najprostszy i najtrwalszy. Wiązanie wymaga corocznego luzowania, bo pień przyrasta na grubość, a zapomniane wrzyna się w drewno.
Czy gwóźdź szkodzi drzewu?
Cztery gwoździe w pniu dojrzałego drzewa nie są dla niego zagrożeniem. Groźniejsze jest mocowanie, które z czasem przewęża pień — stąd ten odstający gwóźdź.
Co zrobić ze starą, rozpadającą się budką?
Zdjąć. Zużyte konstrukcje usuwa się, bo spadająca budka jest niebezpieczna dla lęgu i dla ludzi pod drzewem.
Skąd to wiemy
- Mikusek R. (red.) 2012, „Budki dla ptaków”, Fundacja Wspierania Inicjatyw Ekologicznych.
Ptasie Domki
Prowadzisz ewidencję budek?
W Ptasich Domkach zapiszesz kontrolę pod drzewem, także bez zasięgu, a program złoży z niej zestawienie za sezon i przypomni, które budki jeszcze czekają.