Poradnik
Jak zabezpieczyć budkę przed drapieżnikiem
Decydują cztery rzeczy: średnica otworu, głębokość budki, grubość ścianki przy wlocie i brak patyka pod otworem. Żadna z nich nie kosztuje ani złotówki więcej.
Drapieżnictwo powoduje największe straty w populacjach ptaków, a okres lęgowy jest pod tym względem najtrudniejszy: w tym samym czasie większość drapieżników karmi własne młode. Wyeliminować tego się nie da i nie o to chodzi.
Chodzi o to, żeby twoja budka nie okazała się pułapką — miejscem, w którym straty są wyższe niż w naturalnej dziupli. Cztery elementy konstrukcji przesądzają o tym w całości.
Cztery rzeczy do sprawdzenia w konstrukcji
-
Otwór możliwie najmniejszy
Dziuplaki wybierają dziuple z wlotem, przez który same przeciskają się z trudem. Dobierz średnicę do gatunku, dla którego wieszasz, i nie powiększaj jej „na wszelki wypadek”. Większy otwór wpuszcza gatunki, przed którymi budka miała chronić.
-
Otwór okrągły, nie kwadratowy
Okrągły wlot jest trudniejszy do sforsowania niż prostokątny czy kwadratowy o tych samych parametrach. Te drugie w rzeczywistości muszą być większe, bo promień zmienia się na całym obwodzie.
-
Ścianka przy wlocie co najmniej 4 cm
Grubość w tym miejscu uzyskasz metalową płytką na otworze albo dodatkową listwą przednią. Kuna, która nie sięga łapą przez głęboki tunel wlotu, odpuszcza.
-
Wlot wysoko nad dnem
Zbyt nisko osadzony otwór pozwala drapieżnikowi sięgnąć dna, nawet jeśli sam się przez niego nie mieści. Trzymaj się odległości podanych dla typu budki.
Trzy błędy, które widać na pierwszy rzut oka
Boki dna wystające na zewnątrz. Woda spływa po ściankach i wchodzi tędy do środka. Ścianki boczne mają osłaniać deseczkę podłogową z boku.
Patyk pod otworem. Gospodarzowi budki jest niepotrzebny, a drapieżnym ssakom i ptakom daje punkt oparcia przy wejściu.
Cienkie ścianki. Solidność konstrukcji jest jednym z czterech czynników decydujących o bezpieczeństwie lęgu, obok średnicy wlotu, ukrycia miejsca i wysokości nad ziemią.
Częste pytania
Czy metalowa płytka wystarczy?
Wystarczy. Źródło podaje dwa równorzędne sposoby: płytkę na otworze albo dodatkową listwę przednią. W obu chodzi o to, żeby całość przy wlocie miała co najmniej 4 cm.
Po co listewki w środku?
Wewnętrzne listewki pomagają pisklętom wspinać się do wylotu przy pierwszym wyjściu z budki. Mikusek zaleca je w budkach typu zamkniętego.
Czy wyżej znaczy bezpieczniej?
Wysokość nad ziemią jest jednym z czterech czynników wymienianych przez źródło, ale nie zastąpi ciasnego wlotu. Kuna wchodzi na drzewo bez trudu.
Skąd to wiemy
- Mikusek R. (red.) 2012, „Budki dla ptaków”, Fundacja Wspierania Inicjatyw Ekologicznych.
Ptasie Domki
Prowadzisz ewidencję budek?
W Ptasich Domkach zapiszesz kontrolę pod drzewem, także bez zasięgu, a program złoży z niej zestawienie za sezon i przypomni, które budki jeszcze czekają.