Zięba

Gdzie żyje i jak żyje

Zięba jest gatunkiem plastycznym i mało wyspecjalizowanym — jedynym warunkiem jej występowania jest obecność drzew. Generalnie jest ptakiem leśnym i wyraźnie preferuje duże, zwarte drzewostany; jej zagęszczenie zależy przede wszystkim od udziału wnętrza lasu i maleje liniowo wraz ze wzrostem udziału pól.

Poza lasami występuje we wszelkich formacjach drzewiastych, ale w znacznie niższych zagęszczeniach. To najbardziej rozpowszechniony gatunek polskiej awifauny — w zależności od roku stwierdzano ją na 87 do 94 procent badanych powierzchni, a krajową populację szacuje się na około pięć milionów par.

Gdzie w Polsce

Występuje pospolicie na obszarze całego kraju i jest najbardziej rozpowszechnionym gatunkiem krajowej awifauny. Najliczniej na terenach o wysokiej lesistości: Pomorzu, ziemi lubuskiej, Mazurach, Podlasiu i w Karpatach. Zdecydowanie rzadszy w centralnej części kraju, w rejonach zdominowanych przez wielkoobszarowe rolnictwo.

Ile ich jest i czy ubywa

Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na ok. 5 milionów par lęgowych. Przeciętne zagęszczenie krajobrazowe wynosi 16,3 pary na kilometr kwadratowy (przedział 15,6–17,0) — to średnia dla całej powierzchni kraju, a nie dla samego siedliska gatunku.

W zależności od roku gatunek stwierdzano na 87–94 % przebadanych powierzchni — to najwyższa zajętość w całym monitoringu. W Polsce notuje się niewielki spadek liczebności, około 12 % na dziesięć lat, i nieistotny spadek rozpowszechnienia. Podobny, choć słabszy trend zaobserwowano w latach 1990–2009 w całej Europie.

Czy budka pomaga temu gatunkowi

Gniazdo otwarte, misternie oplecione porostami, w rozwidleniu gałęzi — budki nie zajmie. Mimo wyraźnego spadku liczebności atlas nie uważa gatunku za zagrożony, ale zaznacza, że przyczyny tego spadku nie mieszczą się w rozpoznanych czynnikach i wymagają badań.