Budka typu E

Sójka

Gatunek zasiedla budkę typu E — otwór o średnicy 150 mm.

Sójka (Garrulus glandarius)
Fot. Luc Viatour, Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 3.0.

W skrócie

Nazwa łacińska
Garrulus glandarius
Nazwa angielska
Eurasian Jay
Zajmuje także
E
Średnica otworu
150 mm
Wysokość zawieszenia
6 m
Liczebność w Polsce
471 000 par
Przedział szacunku
432 000 – 514 000
Zajętość powierzchni kraju
51 %
Status IUCN
najmniejszej troski (LC)
Status w Polsce
najmniejszej troski (LC)
Ochrona prawna
ochrona ścisła
A1 28 mm A 33 mm B 47 mm D 85 mm E 150 mm
Średnice otworów wlotowych w skali: A1 28 mm, A 33 mm, B 47 mm, D 85 mm, E 150 mm. Wyróżniony jest typ E. Za Mikuskiem (2012).

Dlaczego akurat typ E

Największa z budek zamkniętych. W lesie wiesza się zwykle najwyżej jedną na 100 ha.

Średnica otworu decyduje o bezpieczeństwie lęgu. Dziuplaki wybierają dziuple z wlotem, przez który same przeciskają się z trudem, bo większy drapieżnik już się przez niego nie mieści. Z tego samego powodu wierć otwór okrągły, a ściankę przy nim wzmocnij do czterech centymetrów listwą albo metalową płytką.

Gdzie żyje i czego potrzebuje

Sójka gnieździ się we wszystkich typach lasów: i w dużych kompleksach, i w mniejszych drzewostanach o urozmaiconej strukturze, rozdrobnionych, z dużą ilością skrajów i mieszanym składem gatunkowym. Sprzyja jej urozmaicona rzeźba terenu; najchętniej zasiedla lasy wyżynne na wysokości czterystu do sześciuset metrów.

Terenów otwartych, zwłaszcza intensywnie uprawianych pól, unika. W okolicach bezleśnych zasiedla nawet drobne zadrzewienia, a wtedy trzyma się blisko człowieka — parków, cmentarzy, lasów komunalnych i krajobrazu z dużą liczbą małych gospodarstw. W Polsce rozmieszczona równomiernie, liczniejsza w większych kompleksach leśnych.

Ile ich jest

Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na 471 000 par lęgowych — z przedziałem ufności od 432 000 do 514 000. Gatunek stwierdzono na 51 % powierzchni kraju.

Szacunek pochodzi z monitoringu prowadzonego w całej Polsce, dlatego podany jest jako przedział.

Jak mu się wiedzie

Monitoring w latach 2000–2010 zanotował wzrost liczebności o 22,4 %, co Atlas klasyfikuje jako trend umiarkowany wzrost. Zasięg występowania zmienił się w tym samym czasie o 7,2 % w górę, czyli umiarkowany wzrost.

W Polsce gniazduje 9,7 % unijnej populacji tego gatunku.

Częste pytania

Jaka budka dla tego gatunku?

Budka typu E — otwór wlotowy o średnicy 150 mm. Największa z budek zamkniętych. W lesie wiesza się zwykle najwyżej jedną na 100 ha.

Na jakiej wysokości ją zawiesić?

Około 6 m nad ziemią.

Ile par gniazduje w Polsce?

Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację na 471 000 par, w przedziale od 432 000 do 514 000.

Czy zajmie inną budkę?

Źródło wymienia ten gatunek również przy typach: E. Ptaki korzystają z budek o większym otworze, ale mniejszy otwór lepiej chroni lęg przed drapieżnikami.

Kto jeszcze zajmuje budkę typu E

Skąd to wiemy

  • Mikusek R. (red.) 2012, „Budki dla ptaków”, Fundacja Wspierania Inicjatyw Ekologicznych — typy budek, średnice otworów, gatunki towarzyszące (Tab. 2 i tabela wymiarów).
  • Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski — liczebność krajowa, zajętość powierzchni i status ochronny (tabela zbiorcza), trendy z lat 2000–2010 i udział w populacji Unii. Opis siedliska i wniosek o sensie wieszania budki streszczają rozdziały „Rozmieszczenie w Polsce”, „Wymagania środowiskowe” i „Wnioski dla ochrony” z karty gatunku — własnymi słowami.

Ptasie Domki

Prowadzisz ewidencję budek?

Ptasie Domki zapisują kontrolę pod drzewem, także bez zasięgu, i składają z niej zestawienie za sezon.

Umów rozmowę Zobacz, czym to jest