Budka typu D
Kawka
Gatunek zasiedla budkę typu D — otwór o średnicy 85 mm.
W skrócie
- Nazwa łacińska
- Corvus monedula
- Nazwa angielska
- Eurasian Jackdaw
- Typ budki
- D
- Zajmuje także
- E
- Średnica otworu
- 85 mm
- Wysokość zawieszenia
- 3–4 m
- Liczebność w Polsce
- 239 000 par
- Przedział szacunku
- 209 000 – 272 000
- Zajętość powierzchni kraju
- 11,8 %
- Status IUCN
- najmniejszej troski (LC)
- Status w Polsce
- najmniejszej troski (LC)
- Ochrona prawna
- ochrona ścisła
Dlaczego akurat typ D
W miastach i parkach wiesza się je w skupiskach, bo kawki gniazdują koloniami. W lesie — co najmniej 500 m od siebie.
Średnica otworu decyduje o bezpieczeństwie lęgu. Dziuplaki wybierają dziuple z wlotem, przez który same przeciskają się z trudem, bo większy drapieżnik już się przez niego nie mieści. Z tego samego powodu wierć otwór okrągły, a ściankę przy nim wzmocnij do czterech centymetrów listwą albo metalową płytką.
Gdzie żyje i czego potrzebuje
O liczebności kawki decyduje udział zabudowy miejskiej, najchętniej powyżej trzydziestu procent, a także terenów przemysłowych, handlowych i komunikacyjnych. Na luźniejszej zabudowie wiejskiej występuje w niższych zagęszczeniach, a w krajobrazie rolniczym jeszcze rzadziej — wybiera tam miejsca o urozmaiconym pokryciu terenu i luźno rozrzuconych gospodarstwach.
Dużych kompleksów leśnych unika, we wnętrzu zwartych puszcz nie występuje wcale; woli za to niewielkie lasy komunalne, parki i cmentarze. Jest gatunkiem nizinnym, najliczniejszym poniżej dwustu metrów nad poziomem morza, i preferuje klimat kontynentalny. W Polsce zagęszczenia rosną wyraźnie ze wschodu na zachód, na korzyść wschodu.
Ile ich jest
Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na 239 000 par lęgowych — z przedziałem ufności od 209 000 do 272 000. Gatunek stwierdzono na 11,8 % powierzchni kraju.
Szacunek pochodzi z monitoringu prowadzonego w całej Polsce, dlatego podany jest jako przedział.
Jak mu się wiedzie
Monitoring w latach 2000–2010 zanotował wzrost liczebności o 14,5 %, co Atlas klasyfikuje jako trend stabilny. Zasięg występowania zmienił się w tym samym czasie o 3,5 % w górę, czyli umiarkowany wzrost.
W Polsce gniazduje 7,3 % unijnej populacji tego gatunku.
Czy budka pomaga temu gatunkowi
Kawka zajmuje skrzynki lęgowe, co pozwala nadrabiać lokalne straty w miejscach gniazdowych — a te w miastach znikają razem z zabezpieczaniem kominów, stropodachów i wież. Skrzynka typu D w takim miejscu jest bezpośrednim zamiennikiem tego, co zostało zamknięte.
Częste pytania
Jaka budka dla tego gatunku?
Budka typu D — otwór wlotowy o średnicy 85 mm. W miastach i parkach wiesza się je w skupiskach, bo kawki gniazdują koloniami. W lesie — co najmniej 500 m od siebie.
Na jakiej wysokości ją zawiesić?
Zwykle 3–4 m nad ziemią.
Ile par gniazduje w Polsce?
Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację na 239 000 par, w przedziale od 209 000 do 272 000.
Czy zajmie inną budkę?
Źródło wymienia ten gatunek również przy typach: E. Ptaki korzystają z budek o większym otworze, ale mniejszy otwór lepiej chroni lęg przed drapieżnikami.
Kto jeszcze zajmuje budkę typu D
Skąd to wiemy
- Mikusek R. (red.) 2012, „Budki dla ptaków”, Fundacja Wspierania Inicjatyw Ekologicznych — typy budek, średnice otworów, gatunki towarzyszące (Tab. 2 i tabela wymiarów).
- Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski — liczebność krajowa, zajętość powierzchni i status ochronny (tabela zbiorcza), trendy z lat 2000–2010 i udział w populacji Unii. Opis siedliska i wniosek o sensie wieszania budki streszczają rozdziały „Rozmieszczenie w Polsce”, „Wymagania środowiskowe” i „Wnioski dla ochrony” z karty gatunku — własnymi słowami.
Ptasie Domki
Prowadzisz ewidencję budek?
Ptasie Domki zapisują kontrolę pod drzewem, także bez zasięgu, i składają z niej zestawienie za sezon.