Ptaki Polski

Świergotek drzewny

Anthus trivialis. Gatunek, którego w budce lęgowej nie zobaczysz — poniżej to, gdzie żyje naprawdę i co mu pomaga zamiast budki.

W skrócie

Nazwa łacińska
Anthus trivialis
Nazwa angielska
Tree Pipit
Zagęszczenie w kraju
1,77 pary/km² (1,69–1,85)
Liczebność w Polsce
ok. 550 tysięcy par
Status ochronny
ochrona ścisła
Budka lęgowa
nie zajmuje

Gdzie żyje i jak żyje

Świergotek drzewny występuje we wszystkich typach lasu, ale najliczniejszy jest w dużych kompleksach borów sosnowych o urozmaiconej strukturze — z porębami, skrajami i płatami o nieregularnym kształcie. Domieszki lasów liściastych i mieszanych tam unika: taki układ daje mu małe zwarcie i przejrzystość, których potrzebuje.

Poza borami zasiedla lasy mieszane bogate w skraje oraz krajobraz z niewielkimi lasami i zadrzewieniami, ale osiąga tam znacznie niższe zagęszczenia. Unika miejsc o bujnej wegetacji — pastwisk, łąk, terenów zakrzaczonych. Najliczniejszy w Puszczy Noteckiej, Borach Dolnośląskich, Borach Tucholskich i Puszczy Solskiej.

Gdzie w Polsce

Liczny, w środkowej Polsce średnio liczny gatunek leśny. Najliczniejszy w regionach o dużym udziale suchych borów sosnowych: w Puszczy Noteckiej, Borach Dolnośląskich, Borach Tucholskich i Puszczy Solskiej. Mniej liczny w lasach bardziej urozmaiconych i wilgotnych, nieliczny w regionach bezleśnych.

Ile ich jest i czy ubywa

Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na ok. 550 tysięcy par lęgowych. Przeciętne zagęszczenie krajobrazowe wynosi 1,77 pary na kilometr kwadratowy (przedział 1,69–1,85) — to średnia dla całej powierzchni kraju, a nie dla samego siedliska gatunku.

W dojrzałych borach sosnowych zagęszczenie jest kilkakrotnie wyższe od średniej, a w regionach pozbawionych lasów — na Kujawach, w Wielkopolsce, na Żuławach — kilkakrotnie niższe. W całej Europie gatunek wykazuje długotrwały, umiarkowany spadek liczebności i to samo obserwuje się w Polsce.

Czy budka pomaga temu gatunkowi

Gniazduje na ziemi, w runie. Atlas wskazuje na czynnik, o którym rzadko się myśli przy ptakach leśnych: postępującą eutrofizację siedlisk lądowych przez opad azotu z atmosfery. Świergotek potrzebuje miejsc ubogich, a te bogacą się same, bez niczyjego udziału na miejscu.

Częste pytania

Czy ten gatunek zamieszka w budce lęgowej?

Gniazduje na ziemi, w runie. Atlas wskazuje na czynnik, o którym rzadko się myśli przy ptakach leśnych: postępującą eutrofizację siedlisk lądowych przez opad azotu z atmosfery. Świergotek potrzebuje miejsc ubogich, a te bogacą się same, bez niczyjego udziału na miejscu.

Gdzie żyje i czego potrzebuje?

Świergotek drzewny występuje we wszystkich typach lasu, ale najliczniejszy jest w dużych kompleksach borów sosnowych o urozmaiconej strukturze — z porębami, skrajami i płatami o nieregularnym kształcie. Domieszki lasów liściastych i mieszanych tam unika: taki układ daje mu małe zwarcie i przejrzystość, których potrzebuje.

Ile par gniazduje w Polsce?

ok. 550 tysięcy par lęgowych — szacunek z Atlasu pospolitych ptaków lęgowych Polski. W dojrzałych borach sosnowych zagęszczenie jest kilkakrotnie wyższe od średniej, a w regionach pozbawionych lasów — na Kujawach, w Wielkopolsce, na Żuławach — kilkakrotnie niższe. W całej Europie gatunek wykazuje długotrwały, umiarkowany spadek liczebności i to samo obserwuje się w Polsce.

Inne ptaki Polski

Skąd to wiemy

  • Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski — karta gatunku: rozdziały „Rozmieszczenie w Polsce”, „Wymagania środowiskowe” i „Wnioski dla ochrony”. Streszczenie własnymi słowami.

Ptasie Domki

Zobacz inne gatunki

Opisy ptaków Polski razem ze zdaniem o tym, czy budka lęgowa danemu gatunkowi pomaga — i co pomaga zamiast niej.

Ptaki spoza budek Gatunki w budkach