Ptaki Polski
Dymówka
Hirundo rustica. Gatunek, którego w budce lęgowej nie zobaczysz — poniżej to, gdzie żyje naprawdę i co mu pomaga zamiast budki.
W skrócie
- Nazwa łacińska
- Hirundo rustica
- Nazwa angielska
- Barn Swallow
- Zagęszczenie w kraju
- 6,11 pary/km² (5,54–6,75)
- Liczebność w Polsce
- ponad 2 miliony par
- Status ochronny
- ochrona ścisła
- Budka lęgowa
- nie zajmuje
Gdzie żyje i jak żyje
Dymówka gniazduje pospolicie na terenach wiejskich, w zagrodach i budynkach gospodarczych. Gniazdo to otwarta czarka z błota wzmocniona materiałem roślinnym, umieszczona na belce stropowej albo innym występie wewnątrz stodoły czy szopy, pod mostem lub na przepuście. Poluje na owady nisko nad ziemią, czasem między nogami pasącego się bydła, ale też na wysokości czubków drzew. Poza okresem lęgowym często nocuje gromadnie w trzcinowiskach.
Przeciętne zagęszczenie w skali kraju to ponad sześć par na kilometr kwadratowy, a w środowiskach optymalnych dochodzi do trzydziestu. W Europie liczebność w ostatnich latach umiarkowanie spada; w Polsce w ostatniej dekadzie umiarkowanie rosła.
Gdzie w Polsce
Liczny, a w centralnej Polsce bardzo liczny gatunek lęgowy otwartego krajobrazu rolniczego. Najwyższe zagęszczenia osiąga na wschodnim Mazowszu, Kujawach, we wschodniej i południowej Wielkopolsce, na Dolnym Śląsku, w Niecce Nidziańskiej, na Lubelszczyźnie i Podlasiu. Mniej liczny w górach i w regionach o wysokiej lesistości.
Ile ich jest i czy ubywa
Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na ponad 2 miliony par lęgowych. Przeciętne zagęszczenie krajobrazowe wynosi 6,11 pary na kilometr kwadratowy (przedział 5,54–6,75) — to średnia dla całej powierzchni kraju, a nie dla samego siedliska gatunku.
W optymalnych środowiskach zagęszczenie dochodzi nawet do 30 par na kilometr kwadratowy. To jeden z najliczniejszych ptaków kraju, co nie znaczy, że bezpieczny: w Europie w dłuższej perspektywie czasowej notuje się spadek liczebności.
Czy budka pomaga temu gatunkowi
Dymówka lepi gniazdo z błota wewnątrz budynków — w oborach, stodołach, pod mostami. Budka lęgowa jej nie zastąpi, ale pomóc można: półka przybita pod stropem daje oparcie pod gniazdo, a otwarte wrota obory decydują o tym, czy w ogóle wejdzie. To jest pomoc w budynku, nie na drzewie.
Częste pytania
Czy ten gatunek zamieszka w budce lęgowej?
Dymówka lepi gniazdo z błota wewnątrz budynków — w oborach, stodołach, pod mostami. Budka lęgowa jej nie zastąpi, ale pomóc można: półka przybita pod stropem daje oparcie pod gniazdo, a otwarte wrota obory decydują o tym, czy w ogóle wejdzie. To jest pomoc w budynku, nie na drzewie.
Gdzie żyje i czego potrzebuje?
Dymówka gniazduje pospolicie na terenach wiejskich, w zagrodach i budynkach gospodarczych. Gniazdo to otwarta czarka z błota wzmocniona materiałem roślinnym, umieszczona na belce stropowej albo innym występie wewnątrz stodoły czy szopy, pod mostem lub na przepuście. Poluje na owady nisko nad ziemią, czasem między nogami pasącego się bydła, ale też na wysokości czubków drzew. Poza okresem lęgowym często nocuje gromadnie w trzcinowiskach.
Ile par gniazduje w Polsce?
ponad 2 miliony par lęgowych — szacunek z Atlasu pospolitych ptaków lęgowych Polski. W optymalnych środowiskach zagęszczenie dochodzi nawet do 30 par na kilometr kwadratowy. To jeden z najliczniejszych ptaków kraju, co nie znaczy, że bezpieczny: w Europie w dłuższej perspektywie czasowej notuje się spadek liczebności.
Inne ptaki Polski
Skąd to wiemy
- Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski — karta gatunku: rozdziały „Rozmieszczenie w Polsce”, „Wymagania środowiskowe” i „Wnioski dla ochrony”. Streszczenie własnymi słowami.
Ptasie Domki
Zobacz inne gatunki
Opisy ptaków Polski razem ze zdaniem o tym, czy budka lęgowa danemu gatunkowi pomaga — i co pomaga zamiast niej.