Ptaki Polski

Dymówka

Hirundo rustica. Gatunek, którego w budce lęgowej nie zobaczysz — poniżej to, gdzie żyje naprawdę i co mu pomaga zamiast budki.

W skrócie

Nazwa łacińska
Hirundo rustica
Nazwa angielska
Barn Swallow
Zagęszczenie w kraju
6,11 pary/km² (5,54–6,75)
Liczebność w Polsce
ponad 2 miliony par
Status ochronny
ochrona ścisła
Budka lęgowa
nie zajmuje

Gdzie żyje i jak żyje

Dymówka gniazduje pospolicie na terenach wiejskich, w zagrodach i budynkach gospodarczych. Gniazdo to otwarta czarka z błota wzmocniona materiałem roślinnym, umieszczona na belce stropowej albo innym występie wewnątrz stodoły czy szopy, pod mostem lub na przepuście. Poluje na owady nisko nad ziemią, czasem między nogami pasącego się bydła, ale też na wysokości czubków drzew. Poza okresem lęgowym często nocuje gromadnie w trzcinowiskach.

Przeciętne zagęszczenie w skali kraju to ponad sześć par na kilometr kwadratowy, a w środowiskach optymalnych dochodzi do trzydziestu. W Europie liczebność w ostatnich latach umiarkowanie spada; w Polsce w ostatniej dekadzie umiarkowanie rosła.

Gdzie w Polsce

Liczny, a w centralnej Polsce bardzo liczny gatunek lęgowy otwartego krajobrazu rolniczego. Najwyższe zagęszczenia osiąga na wschodnim Mazowszu, Kujawach, we wschodniej i południowej Wielkopolsce, na Dolnym Śląsku, w Niecce Nidziańskiej, na Lubelszczyźnie i Podlasiu. Mniej liczny w górach i w regionach o wysokiej lesistości.

Ile ich jest i czy ubywa

Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski szacuje krajową populację tego gatunku na ponad 2 miliony par lęgowych. Przeciętne zagęszczenie krajobrazowe wynosi 6,11 pary na kilometr kwadratowy (przedział 5,54–6,75) — to średnia dla całej powierzchni kraju, a nie dla samego siedliska gatunku.

W optymalnych środowiskach zagęszczenie dochodzi nawet do 30 par na kilometr kwadratowy. To jeden z najliczniejszych ptaków kraju, co nie znaczy, że bezpieczny: w Europie w dłuższej perspektywie czasowej notuje się spadek liczebności.

Czy budka pomaga temu gatunkowi

Dymówka lepi gniazdo z błota wewnątrz budynków — w oborach, stodołach, pod mostami. Budka lęgowa jej nie zastąpi, ale pomóc można: półka przybita pod stropem daje oparcie pod gniazdo, a otwarte wrota obory decydują o tym, czy w ogóle wejdzie. To jest pomoc w budynku, nie na drzewie.

Częste pytania

Czy ten gatunek zamieszka w budce lęgowej?

Dymówka lepi gniazdo z błota wewnątrz budynków — w oborach, stodołach, pod mostami. Budka lęgowa jej nie zastąpi, ale pomóc można: półka przybita pod stropem daje oparcie pod gniazdo, a otwarte wrota obory decydują o tym, czy w ogóle wejdzie. To jest pomoc w budynku, nie na drzewie.

Gdzie żyje i czego potrzebuje?

Dymówka gniazduje pospolicie na terenach wiejskich, w zagrodach i budynkach gospodarczych. Gniazdo to otwarta czarka z błota wzmocniona materiałem roślinnym, umieszczona na belce stropowej albo innym występie wewnątrz stodoły czy szopy, pod mostem lub na przepuście. Poluje na owady nisko nad ziemią, czasem między nogami pasącego się bydła, ale też na wysokości czubków drzew. Poza okresem lęgowym często nocuje gromadnie w trzcinowiskach.

Ile par gniazduje w Polsce?

ponad 2 miliony par lęgowych — szacunek z Atlasu pospolitych ptaków lęgowych Polski. W optymalnych środowiskach zagęszczenie dochodzi nawet do 30 par na kilometr kwadratowy. To jeden z najliczniejszych ptaków kraju, co nie znaczy, że bezpieczny: w Europie w dłuższej perspektywie czasowej notuje się spadek liczebności.

Inne ptaki Polski

Skąd to wiemy

  • Atlas pospolitych ptaków lęgowych Polski — karta gatunku: rozdziały „Rozmieszczenie w Polsce”, „Wymagania środowiskowe” i „Wnioski dla ochrony”. Streszczenie własnymi słowami.

Ptasie Domki

Zobacz inne gatunki

Opisy ptaków Polski razem ze zdaniem o tym, czy budka lęgowa danemu gatunkowi pomaga — i co pomaga zamiast niej.

Ptaki spoza budek Gatunki w budkach